Iranian Journal of War and Public Health

fa اثر آموزش مبتنی بر طرحواره بر کاهش علایم استرس ترومای ثانویه در همسران جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه Effect of Schema-Based Learning on Reducing the Symptoms of Secondary Traumatic Stress in Wives of Post-Traumatic Stress Disorder Veterans سلامت جانبازان يا معلولان Veterans or Handicapped Health پژوهشی اصيل Original Research اهداف: ترومای ثانویه، به‌عنوان نشانگان تقریباً مشابه با اختلال استرس پس از سانحه در نظر گرفته می‌شود که به‌صورت غیرمستقیم و از طریق تماس نزدیک با قربانیان اصلی ایجاد می‌شود. این پژوهش با هدف بررسی اثرات آموزش مبتنی بر مدل طرحواره در کاهش علایم استرس ترومای ثانویه و ابعاد آن (تجربه مجدد رویداد،، اجتناب و برانگیختگی) در همسران جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه انجام شد.  ابزار و روش‌ها: در این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل، 24 نفر از همسران جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه که از سال‌های 1385 تا 1392 به بیمارستان روان‌پزشکی صدر تهران مراجعه کرده بودند مورد مطالعه قرار گرفتند. این افراد به‌صورت تصادفی به دو گروه آزمایشی (12 نفر) وو کنترل <img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><a name="OLE_LINK45">(12 نفر) </a>تقسیم شدند. ابزارهای پژوهش، پرسش‌نامه اطلاعات جمعیت‌شناختی، "مقیاس افسردگی، اضطراب و استرس" و "مقیاس نشانگان استرس ترومای ثانویه" بودند. آموزش مبتنی بر رویکرد طرحواره، در 12 جلسه 2ساعته صورت گرفت. داده‌ها با آزمون‌های تحلیل کوواریانس تک‌متغیری و تحلیل کوواریانسس چندمتغیری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: <img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><a name="OLE_LINK16">در مرحله پس‌آزمون، میانگین نمره نشانه‌های ترومای ثانویه در گروه آزمایش به‌طور معنی‌داری کمتر از گروه کنترل بود</a><img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" >.<img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" > همچنین بین میانگین نمره‌های دو گروه، در علایم مزاحمت، اجتناب و برانگیختگی تفاوت معنی‌داری وجود داشت(0.01>p). <img alt="لنگر" height="1" src="file:///C:/Users/2017/AppData/Local/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" width="1" ><a name="OLE_LINK53">نتیجه‌گیری:</a> آموزش طرحواره‌محور، راهبردی کارآمد و سودمند برای کاهش علایم ترومای ثانویه و مولفه‌های آن (مزاحمت، اجتناب و برانگیختگی) در همسران  جانبازان مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه است. Aims: Secondary trauma is considered as a similar syndrome to post-traumatic stress disorder that is caused indir<a name="_GoBack"></a>ectly and through close contact with victims. This study aimed to examine the effects of schemes-based model training in reducing the symptoms of secondary traumatic stress and its dimensions (re-experiencing of the event, avoidance, and arousal) in the spouses of veterans with post-traumatic stress disorder. Instruments & Methods: In this quasi-experimental study with pretest-posttest and control group, 24 spouses of veterans with post-traumatic stress disorder from 2006 to 2013 had been admitted to the Sadr Psychiatric Hospital of Tehran were studied. The subjects were randomly assigned to two experimental (n=12) and control (n=12) groups. Data collected using demographic questionnaire, depression, anxiety and stress scale and Secondary Traumatic Stress Scale. Schema-based approach learning was done in 12 sessions with 2h. Data were analyzed by univariate and multivariate covariance. Findings: In the posttest phase, the mean score of secondary trauma symptoms in experimental group was significantly lower than control group. There was a significant difference between mean scores of two groups regarding disturbing, avoidance and arousal symptoms (p<0.01). Conclusion: Schema-based instruction is an effective method for reducing of the symptoms of secondary trauma and its components (disturbing, avoidance and arousal) in the spouse of veterans with post-traumatic stress disorder. اختلال استرس پس از ضربه؛ جانبازان؛ استرس؛ مدل‌ها Stress Disorders, Post-Traumatic, Veterans , Stress, Psychological, Methods 21 28 http://ijwph.ir/browse.php?a_code=A-10-1117-1&slc_lang=fa&sid=1 Kh. Abolmaali خدیجه ابوالمعالی sama.abolmaali@gmail.com 15300319475328460012866 15300319475328460012866 Yes Psychology Department, Psychology Faculty, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen, Iran گروه روان‌شناسی، دانشکده روان‌شناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران A. Kamal اکرم‌سادات کمال 15300319475328460012867 15300319475328460012867 No Psychology Department, Psychology Faculty, Roudehen Branch, Islamic Azad University, Roudehen, Iran گروه روان‌شناسی، دانشکده روان‌شناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران